Problem praktyczny: Zakres odrębnej od gruntu własności budynków na obszarze dekretowym.
Tło faktyczne:
Inwestor będący osobą prawną w umową zawartą w formie aktu notarialnego nabył w 1946 roku udział w nieruchomości warszawskiej położonej na obszarze skomunalizowanym. Przedmiotowa nieruchomość warszawska składała się z działki gruntu zabudowanej uszkodzonym w czasie działań wojennych budynku mieszkalno-biurowego.
Inwestor po zakupie nieruchomości dokonał ze środków własnych naprawy budynku, która została przez władze miejskie uznana za gruntowną i umożliwiającą doprowadzenie budynku do stanu umożliwiające jego normalne użytkowanie.
Inwestor zgłosił w trybie art. 7 dekretu warszawskiego wniosek o przyznanie jemu prawa własności do gruntu.
Wniosek o przyznanie prawa własności czasowej został odmownie rozpoznany w 1953 r. – decyzją Prezydium Rady Narodowej w Warszawie.
*
Organy administracji działające w imieniu Skarbu Państwa, po wydaniu decyzji odmownej zbyły 5 lokali mieszkalnych znajdujących się w budynku położonym na przedmiotowej nieruchomości.
**
Po rozpoczęciu transformacji ustrojowej podmiot, legitymujący się następstwem prawnym po nabywcy nieruchomości warszawskiej z 1946 roku, uzyskał w 1991 r. stwierdzenie nieważności decyzji odmownej z 1953 r. – decyzję Ministra Budownictwa i Gospodarki Przestrzennej.
***
Po wydaniu decyzji z 1991 r. następca prawny inwestora - z powołaniem się na art. 5 dekretu warszawskiego zażądał od będącej jej aktualnym właścicielem gruntu Gminy warszawskiej – części posadowionego na niej budynku w części niesprzedanej. Gmina odmówiła jednak spełnienia żądania argumentując, że zniszczenia budynku z okresu wojennego wykluczały potraktowanie tego budynku, jako odrębnej od gruntu nieruchomości. Doprowadziło to do skierowania przez następcę prawnego inwestora na drogę postępowania sądowego powództwa windykacyjnego.
Rozstrzygnięcie sporu:
Spór zakończył się przegraną Gminy (w 1998 r.), która została zobowiązana do wydania części budynku, która nie została sprzedana przed wydaniem w 1991 r. decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji przyznania uprawnionemu podmiotowi prawa do gruntu.
Spór o takim stanie faktycznym stał się przedmiotem kontroli kasacyjnej ze strony Sądu Najwyższego, w sprawie o sygn. akt I CKN 108/99 (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 października 1999 r.), który wyraził pogląd, że:
Własnością dotychczasowych właścicieli na gruncie art. 5 dekretu warszawskie pozostawały budynki – „które według orzeczenia władzy budowlanej nadawały się do naprawy”.
Niniejszy serwis powstał w sierpniu 2005 roku, w celu upowszechniania wiedzy o niezwykle złożonym aspekcie życia społecznego i gospodarczego, jaki dla metropolii warszawskiej stanowi ciągle nierozwiązany problem reprywatyzacji nieruchomości warszawskich.
Postępowania reprywatyzacyjne i ich skutki po dziś dzień rodzą szereg problemów prawnych, w których zrozumienie wymaga zebrania dużej ilości informacji oraz zapoznania się z wieloma niejednokrotnie rozproszonymi w licznych aktach przepisami. Świadczyło o tym szereg pytań kierowanych po dziś dzień za pośrednictwem niniejszego serwisu i umieszczonego na nim adresu poczty elektronicznej na moje ręce, na które staram się w miarę możliwości na bieżąco odpowiadać. Myślę, że jest to najlepszy dowód na to, że serwis ten jest nadal potrzebny i użyteczny.
Ze swej strony ze względu na liczne obowiązki osobiste i zawodowe, zmuszony byłem zarzucić prowadzenie niniejszego serwisu we wrześniu 2006 roku. W ostatnim jednak czasie pod wpływem szeregu pytań kierowanych na moje ręce doszedłem do wniosku, że wskazane jest jego wznowieniu przy zmianie formuły jego prowadzenia. Zagadnienie gruntów warszawskich jest na tyle złożone, że trudno jego bieżącej analizie podołać jednej osobie.
Dlatego też – zdecydowałem się zwrócić do grupy wolontariuszy posiadających wykształcenie dziennikarskie oraz prawnicze, którzy w najbliższym czasie przejmą funkcje administratorskiego oraz redaktorskie, pod merytorycznym nadzorem z mojej strony.
Żywię nadzieję, że to rozwiązanie zapewni nam w najbliższym czasie możliwość reaktywowania, bieżącej aktualizacji i rozbudowania niniejszego serwisu.
Będziemy wdzięczni za wszelkie uwagi i pytania z Państwa strony, które staną się podstawą dla dokonywania nowych wpisów na niniejszej stronie.
Marzec, 2008.
Jerzy Owczarek
Autor serwisu